รู้จัก เมลานิน ต้นเหตุฝ้า กระ จุดด่างดำ

เชื่อว่าหลาย ๆ คนกำลังกังวลใจกับปัญหาฝ้า กระ จุดด่างดำ ไปจนถึงความหมองคล้ำและสีผิวไม่สม่ำเสมอ แต่น้อยคนนักจะรู้ถึงต้นเหตุและกลไกของการเกิดปัญหาผิวเหล่านี้ว่าเกิดจากการทำงานที่ผิดปกติของเม็ดสี เมลานิน ใต้ชั้นผิว วันนี้เราจึงมีสาระดี ๆ เกี่ยวกับเมลานิน ทั้งการเกิดฝ้า กระ และจุดด่างดำมาฝาก เรามาไขความลับและสาเหตุของปัญหาผิวเหล่านี้พร้อมกันเลยดีกว่า

เมลานิน คืออะไร ?

เมลานิน (Melanin) เป็นเม็ดสีผิวตามธรรมชาติของสิ่งมีชีวิต จัดว่าเป็นรงควัตถุชนิดหนึ่งที่มีทั้งสีดำ สีน้ำตาล และสีเหลือง ทำหน้าที่แสดงสีของส่วนต่าง ๆ ของสิ่งมีชีวิต ในคนและสัตว์จะแสดงผ่านทางสีผิว ผม และขน นอกจากนั้นยังพบในพืชผักผลไม้ เช่น องุ่น กล้วย เห็ด ฯลฯ เมื่อเกิดรอยช้ำหรือแผล ผลไม้เหล่านี้มักจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลซึ่งเกิดจากการทำงานของเมลานินนั่นเอง

ใต้ชั้นผิวหนังของเราจะมีส่วนประกอบของเมลานินอยู่ ซึ่งถูกผลิตมาจากเซลล์เมลาโนไซต์ (Melanocyte) ในชั้นหนังแท้ โดยภายในเซลล์จะมีเอนไซม์ไทโรซิเนส (Tyrosinase) ช่วยกระตุ้นการสร้างเม็ดสีเมลานิน หลังจากนั้นเม็ดสีเมลานินจะถูกส่งขึ้นมายังผิวชั้นบนบริเวณหนังกำพร้าที่เรียกว่าชั้นเคราติโนไซต์ (Keratinocyte) เกิดเป็นสีผิวขึ้น โดยคนแต่ละเชื้อชาติจะมีสีผิวที่แตกต่างกันขึ้นอยู่กับความเข้มและประเภทของเมลานิน เมลานินแบ่งออกเป็น 2 ชนิด ได้แก่ ยูเมลานิน (Eumelanin) และฟีโอเมลานิน (Pheomelanin) โดยยูเมลานินนั้นจะมีเม็ดสีคล้ำค่อนไปทางน้ำตาลเข้มมักพบในกลุ่มคนแอฟริกันและคนเอเชีย ส่วนฟีโอเมลานินนั้นจะมีสีแดงอมเหลืองมักพบในกลุ่มคนยุโรป ทั้งนี้คนที่ผิวขาวจะมีปริมาณเมลานินน้อยกว่าคนผิวสีเข้ม

เมลานิน ต้นเหตุของฝ้า กระ และจุดด่างดำ

ตามกลไกธรรมชาติของการเกิดสีผิวเมลานินจะถูกผลิตออกมาในปริมาณที่เหมาะสม แต่ถ้าเกิดการทำงานที่ผิดปกติของเมลานินขึ้นมาแล้วจะก่อให้เกิดการผลิตเม็ดสีเมลานินออกมามากขึ้นและกระจุกตัวเป็นหย่อม ๆ ทำให้เกิดเป็นจุดกระ ฝ้า และจุดด่างดำขึ้น ซึ่งบริเวณที่เกิดปัญหาผิวเหล่านี้จะมีปริมาณของเมลานินมากอย่างผิดปกติ

ปัจจัยที่กระตุ้นให้เมลานินทำงานผิดปกตินั้นส่วนใหญ่ก็มาจากปัจจัยภายนอกอย่างแสงแดดและมลภาวะ โดยเฉพาะแสงแดดที่มีรังสียูวีจะเป็นตัวกระตุ้นให้เอนไซม์ไทโรซิเดสถูกหลั่งออกมามากขึ้น ส่งผลให้กระบวนการผลิตเม็ดสีเมลานินในเซลล์เมลาโนไซต์มากขึ้นตาม จากนั้นเม็ดสี เมลานิน เหล่านี้ก็จะกระจุกตัวและถูกลำเลียงขึ้นมาบนชั้นผิวกลายเป็นปัญหาฝ้า กระ จุดด่างดำ และความหมองคล้ำตามมาได้

นอกจากปัจจัยภายนอกอย่างแสงแดดแล้วยังมีปัจจัยภายในอย่างเรื่องของฮอร์โมนและภาวะแทรกซ้อนจากโรคอื่น ๆ เป็นต้นเหตุที่ทำให้เมลานินทำงานผิดปกติเช่นเดียวกัน เช่น โรคไทรอยด์ โรคที่เกิดจากความผิดปกติของฮอร์โมน โดยเฉพาะฮอร์โมนเพศหญิงเอสโตรเจน (Estrogen) และโปรเจสเตอโรน (Progesterone) ทำให้ผิวไวต่อแสงแดด ด้วยเหตุนี้ผู้หญิงจึงเกิดปัญหาฝ้า กระ และจุดด่างดำได้ง่ายกว่าผู้ชาย ยิ่งหญิงตั้งครรภ์หรือผู้ที่ใช้ยาคุมกำเนิดซึ่งจะมีภาวะฮอร์โมนแปรปรวนก็ยิ่งมีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดปัญหาผิวเหล่านี้ตามมาได้

วิธีการป้องกันปัญหา ฝ้า กระ และจุดด่างดำ

วิธีการที่เราจะหยุดปัญหาผิว อย่างฝ้า กระ จุดด่างดำ และความหมองคล้ำ หลักการง่าย ๆ เลย คือเราต้องหยุดการเกิดฝ้า กระ จุดด่างดำ และความหมองคล้ำใหม่ พร้อมกับการรักษาปัญหาเดิมให้ค่อย ๆ เลือนหาย ซึ่งวิธีการก็คือการหยุดยั้งกระบวนการทำงานที่ผิดปกติของเมลานินใต้ชั้นผิวเป็นอย่างแรกด้วยการหมั่นทาผลิตภัณฑ์กันแดดที่มีประสิทธิภาพป้องกันได้ทั้ง UVA และ UVB เลือกกันแดดที่มีค่า SPF และ PA ที่อยู่ในเกณฑ์เหมาะสม แนะนำให้เลือกระหว่าง SPF 30 – 50 ทาก่อนออกไปสัมผัสแสงแดดอย่างน้อย 15 – 30 นาที และควรหมั่นทาซ้ำระหว่างวันทุก 2 – 3 ชั่วโมง เพื่อคงประสิทธิภาพการปกป้องให้ยาวนาน

นอกจากการทาผลิตภัณฑ์กันแดดเพื่อลดปัจจัยการผลิตเม็ดสีเมลานินที่มากเกินปกติแล้ว เรายังต้องบำรุงผิวเพื่อขจัดปัญหาผิวเดิมให้หมดไปด้วยการทาผลิตภัณฑ์บำรุงผิวสูตรไวท์เทนนิ่งและมอยส์เจอไรเซอร์ รวมถึงการรับประทานอาหารเสริมที่มีคุณประโยชน์ช่วยลดปัญหาฝ้า กระ และจุดด่างดำที่เกิดจากการมีเม็ดสีเมลานินมากกว่าปกติ เพื่อปรับสภาพผิวให้เนียนนุ่มและขาวกระจ่างใส พร้อมกับเติมเต็มความชุ่มชื้นให้แก่ผิว ไม่เพียงเท่านั้นยังควรทำทรีตเมนต์บำรุงผิวและมาสก์หน้าอย่างน้อยสัปดาห์ละ 1 – 2 ครั้ง ร่วมกับการทำสครับผิวเพื่อเร่งกระบวนการผลัดเซลล์ผิวอย่างอ่อนโยน เพื่อให้เซลล์ผิวเก่าที่หมองคล้ำหลุดลอกออกไปเผยให้เห็นผิวใหม่ที่กระจ่างใสขึ้นกว่าเดิม ส่วนใครที่ชอบความรวดเร็วทันใจสามารถเข้าไปใช้บริการที่คลินิกเพื่อทำเลเซอร์ ทรีตเมนต์ หรือทานวิตามินเสริมก็จะช่วยให้ปัญหาฝ้า กระ และจุดด่างดำ ลดลงได้ เช่นเดียวกัน

จบไปแล้วกับสาระเกี่ยวกับเมลานินกับกลไกการเกิดปัญหาผิว อย่างฝ้า กระ จุดด่างดำ และความหมองคล้ำ ซึ่งใครที่กำลังประสบกับปัญหาเหล่านี้อยู่ลองนำข้อมูลข้างต้นไปใช้ดูแลผิวเพื่อให้ผิวกลับมาเนียนกระจ่างใสได้อีกครั้ง ส่วนใครที่กำลังมองหาผลิตภัณฑ์ดี ๆ ที่มีคุณภาพช่วยสยบปัญหาผิวสามารถช้อปได้ที่ลาซาด้าสะดวกสบาย ช้อปง่าย โปรโมชั่นเพียบ

ที่มาข้อมูล: medthai , thaihealthlife , eucerin